CPT Deneyi Nedir ve Nasıl Yapılır?

CPT Deneyi Makinesi
Koni Penetrasyon Deneyi (CPT) Nedir? Nasıl Yapılır?

Koni Penetrasyon Deneyi (CPT) çapı 35 mm, açısı 60° ve izdüşüm alanı 10 cm2 olan bir konik ucun zemine 20 tona kadar olan hidrolik bir güç ile 2 cm/sn hızla itilmesiyle yapılır.

Bu itilme boyunca koninin uç kısmında (prop'ta) oluşan uç direnci (qc), koninin ceket kısmında oluşan sürtünme direnci (qs) ve boşluk basıncı (u) her 2 cm'de bir ölçülerek grafiğe dökülür.

CPT Cone
CPT Deneyinin Maliyeti Nedir?
CPT deneyinin yapılması için sondaja gerek olmadığından maliyeti çok yüksek değildir. CPT makinesinin taşınması için hiyap (taşıyıcı), hiyap için operatör, 1 mühendis ve 2 işçi yeterlidir. Zeminin ve arazinin türüne göre günde 2-5 deney yapılabilir. Eğer CPT deneyinden numune istenirse bu maliyeti biraz artıracaktır.

CPT Deneyinin Üstünlükleri ve Sınırlamaları (Avantaj ve Dezavantajları) Nelerdir?

Üstünlükleri
  • Deneyin yapılması için sondaj kuyusuna ihtiyaç yoktur.
  • Maliyeti düşüktür.
  • Zeminden sürekli olarak değer alınabilmektedir (0-40 metre)
  • Tek bir CPT deneyi ile yer altı su seviyesi, boşluk basıncı, zemin sıkılığı, SPT değeri, içsel sürtünme açısı gibi parametreler belirlenebilmektedir.
  • Temellerin taşıma güçleri, oturma miktarları, sıvılaşma potansiyeli, kazık taşıma güçleri belirlenebilmektedir.
Sınırlamaları
  • Sadece zeminlerde uygulanmaktadır. Eğer uç direnci 20 MPa basıncı geçerse deneye son verilmesi gerekir.
  • Kaya parçaları veya çok sıkı bir zeminle karşılaşıldığında uç düşey yönden sapmaktadır ve sapma açısı 6°'yi geçerse deneye son verilmesi gerekir.
  • Zemin boyunca numune alınamamaktadır.
  • Numune alımı ve temizliği zahmetlidir.
CPT Deneyi Hangi Zeminlerde Yapılır?
CPT deneyi yalnızca kil, silt, kumlu zeminlerde yapılabilir. Maksimum 200 KN'luk bir basınç ile itilen konik uç eğer sert bir zeminle karşılaşırsa uç direnci ani olarak yükselir ve bilgisayar programı uyarı verir. Bu durumda ucu birkaç cm geri çekmek tekrar ilerlemeye çalışmak basınç yine yükseliyorsa deneyi sonlandırmak gerekir.

CPT DENEYİ YAPTIRMAK İSTİYORUM
Loading